Τα υπόγεια και τα ρετιρέ των συντάξεων

Της Ρούλας Σαλούρου 

Οι χαμηλοί μισθοί, η υψηλή ανεργία,  οι διατάξεις που ισχύουν στο ασφαλιστικό μας σύστημα για τη διαδοχική ασφάλιση και η εισφοροδιαφυγή είναι οι βασικές αιτίες που καθηλώνουν τις συντάξεις σε υπερβολικά χαμηλά επίπεδα. Είναι χαρακτηριστικό, ότι τρεις στους 10 συνταξιούχους έχουν κύρια σύνταξη κάτω από 450 ευρώ, 6 στους 10 μικρότερη των 600 ευρώ και μόλις 15 στους εκατό έχουν κύρια σύνταξη πάνω από 1050 ευρώ. Μάλιστα, σταδιακά και έως το 2020 οι μέσες συντάξιμες αποδοχές θα μειωθούν κατά περίπου 20% λόγω της εφαρμογής του νόμου Πετραλιά. 

Τη χαρτογράφηση των συντάξεων του 2008 έκανε όπως κάθε χρόνο, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Προσωπικού Οργανισμών Κοινωνικής Πολιτικής (ΠΟΠΟΚΠ). 

Οι συντάξεις του 2008

Η κατάσταση για το 2008, μετά την υλοποίηση της εισοδηματικής πολιτικής αυξήσεων, θα διαμορφωθεί για τις κύριες συντάξεις ως εξής:

* Η μέση γενική κύρια σύνταξη διαμορφώνεται στα 655 ευρώ.

* Η μέση κύρια σύνταξη λόγω γήρατος διαμορφώνεται στα 752 ευρώ.

* Η μέση κύρια σύνταξη λόγω αναπηρίας διαμορφώνεται στα 535 ευρώ.

* Η μέση κύρια σύνταξη λόγω θανάτου διαμορφώνεται στα 498 ευρώ.

Αυτό θα είναι από 1/10/2008 το μέσο επίπεδο για 1.392.784 κύριες συντάξεις, όλων των Ταμείων πλην του Ο.Γ.Α.

Ειδικότερα σε σχέση με το επίπεδο των συντάξεων η κατάσταση απεικονίζεται στον πίνακα που ακολουθεί.

ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΚΥΡΙΑΣ ΣΥΝΤΑΞΗΣ 
(ΓΙΑ ΟΛΑ ΤΑ ΤΑΜΕΙΑ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΥΠ.ΑΠ.Κ.Π. πλην ΟΓΑ)

Τα παραπάνω στοιχεία οδηγούν στο συμπέρασμα ότι, σε ό,τι αφορά πάντοτε τις κύριες συντάξεις: 

* Τρεις στους δέκα συνταξιούχους έχουν κύρια σύνταξη κάτω από 450 ευρώ.

* Έξι στους δέκα συνταξιούχους έχουν κύρια σύνταξη μικρότερη των 600 ευρώ.

* Μόλις δεκαπέντε στους εκατό έχουν κύρια σύνταξη πάνω από 1050 ευρώ.

Για τους 850.000 περίπου συνταξιούχους του Ο.Γ.Α., η μέση σύνταξη (περιλαμβάνονται βασική, πρόσθετη και κύρια) θα είναι στα 413 ευρώ περίπου.

Ας δούμε, όμως, τις συντάξεις του Ο.Γ.Α., όπως αυτές θα διαμορφωθούν μετά την ολοκλήρωση των αυξήσεων.

Μεγάλες είναι οι αποκλίσεις που παρουσιάζονται από Ταμείο σε Ταμείο σε σχέση με το ύψος της σύνταξης. Με βάση και το μέσο επίπεδο συντάξεων, όπως καταγράφεται στο σχετικό πίνακα, τις καλύτερες συντάξεις χορηγούν το Τ.Σ.Α.Υ. (Ταμείο Υγειονομικών), το Τ.Σ.Π.- Η.Σ.Α.Π., το Τ.Α.Π.- Ο.Τ.Ε., το Τ.Α.Π.- Ε.Τ.Β.Α., ο Ο.Α.Π.- Δ.Ε.Η. κ.λ.π. (Αξίζει να σημειωθεί ότι εκτός του ΤΣΑΥ όλα τα άλλα Ταμεία από 1/8/2008 έχουν συγχωνευθεί στο Ι.Κ.Α.).
Τις χαμηλότερες συντάξεις καταβάλλουν το πρώην Τ.Σ.Α. (Ο.Α.Ε.Ε.), το Ι.Κ.Α., το Ταμείο Εμπόρων (Ο.Α.Ε.Ε.), το Τ.Ε.Β.Ε. (Ο.Α.Ε.Ε.), το Τ.Α.Ι.Σ.Υ.Τ. κ.λ.π. δηλαδή όλα τα μεγάλα Ταμεία. Οι μεγάλες, πάντως, διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των Ταμείων, δεν οφείλονται τόσο στον διαφορετικό τρόπο υπολογισμού των συντάξεων αλλά κυρίως στις μεγάλες διαφορές που υπάρχουν στις συντάξιμες αποδοχές και στα χρόνια ασφάλισης.
Έτσι στα Ταμεία των ΔΕΚΟ και των Τραπεζών υπάρχει μεγαλύτερος χρόνος ασφάλισης και υψηλότερες συντάξιμες αποδοχές από αυτές που υπάρχουν στον ιδιωτικό τομές με αποτέλεσμα να είναι μεγαλύτερες και οι συντάξεις.
Πάντως στα Ταμεία του ιδιωτικού τομέα είναι μεγάλος ο αριθμός των χαμηλοσυνταξιούχων αφού κάτω από τα 500 ευρώ είναι το 85% των συντάξεων του Τ.Σ.Α., το 42% των συντάξεων του Τ.Ε.Β.Ε., το 39% των συντάξεων του Ταμείου Εμπόρων που σήμερα αποτελούν τον Ο.Α.Ε.Ε. Στο ΙΚΑ το ποσοστό που έχει κύρια σύνταξη κάτω των 500 ευρώ είναι 48%.
Πάνω από 1000 ευρώ από την άλλη πλευρά θα βρούμε μόλις το 12% των συντάξεων του Ι.Κ.Α., το 14% των συντάξεων του Τ.Ε.Β.Ε. και το 9% των συντάξεων του Ταμείου Εμπόρων.
Το επίπεδο των συντάξεων βελτιώνεται σε ένα βαθμό για όσους λαμβάνουν επικουρική σύνταξη ή ΕΚΑΣ.
Επικουρικές συντάξεις χορηγούνται σε 730.000 περίπου συνταξιούχους από όλα τα ταμεία, ενώ 320.000 είναι περίπου οι δικαιούχοι του ΕΚΑΣ για τα ίδια ταμεία (δεν περιλαμβάνεται το δημόσιο).